Hoe werken onze ogen?

Het oog is een waarnemingsorgaan (zintuig) dat indien geprikkeld door licht hierover informatie naar de hersenen stuurt. Vele diersoorten hebben ogen, variƫrend van losse lichtgevoelige cellen tot kuiltjes met lichtgevoelige cellen tot organen met een lens of de facetogen van insecten. De iris van het oog van de mens kan verschillende kleuren hebben: blauw, bruin, grijs of groen.
In tegenstelling tot de ogen van andere primaten is bij de mens ook het oogwit (harde oogrok) zichtbaar. Hierdoor is bij een mens gemakkelijk waar te nemen in welke richting hij kijkt. Als mensen elkaar in hun ogen aankijken, spreken we van oogcontact, een vorm van lichaamstaal.
Van de ogen wordt ook wel gezegd dat ze de spiegel van de ziel zijn. Emoties op het gezicht zouden het gemakkelijkst zijn af te lezen van de wenkbrauwen en de spieren rondom het oog. De snelheid van knipperen met de oogleden zou ook informatie geven over iemands emotionele gesteldheid.

Anatomie van het oog

Het oog bestaat uit het eigenlijke oog, de oogbol, en de omliggende structuren of adnexen (oogspieren, oogleden, traanklieren, traanbuisjes, traanpunten).
De oogbol bestaat (van voor naar achteren) uit een tamelijk harde witte schil, de sclera of harde oogrok. Hierin is een helder gedeelte opgenomen, de cornea (het hoornvlies).
De cornea is aan de buitenkant met cornea-epitheel bekleed en de sclera met het bindvlies of conjunctiva dat ook overgaat in de bekleding van de binnenkant van de oogleden – hierdoor kan een contactlens niet achter het oog terechtkomen.
Achter de cornea bevindt zich de iris (het regenboogvlies) die de scheiding vormt tussen de voorste en de achterste oogkamer, die met dun waterig vocht zijn gevuld.
Achter de iris is de lens opgehangen. Achter de lens bevindt zich een geleiachtig lichaam, het corpus vitreum, het glasvocht of glasachtig lichaam.
Achter het glasvocht ligt de retina of het netvlies.
Het oog heeft een gemiddelde doorsnee van ongeveer 2,5 cm en weegt gemiddeld 7,5 gram. De oogrok van een oog heeft een gemiddeld oppervlak van 17 vierkante cm.

Oogaandoeningen

Er zijn verschillende oogaandoeningen die kunnen voorkomen bij mensen, een aantal zullen we er noemen maar we gaan er in dit artikel niet dieper op in. Bekende oogaandoeningen zijn bijvoorbeeld staar, glaucoom maar vooral slecht zien. Wat veel voorkomt is dat mensen in de loop der tijd slechter veraf kunnen zien of juist dichtbij, dus slechter een boek of de krant kunnen lezen.
Een oplossing is dan bijvoorbeeld het dragen van een bril of contactlenzen, maar ook ogen laseren behoort tegenwoordig tot de mogelijkheden.

(3)

Redactie

Alles over wetenschap.